Hedwig

Het is bewezen: gelukkig word je door jezelf te zijn

‘Hoe gaat het met je?’

‘Goed.’

Tenminste, dat antwoord je. Want hoe begin je in ’s hemelsnaam met uitleggen wat voor chaos zich in je hoofd afspeelt? En dat die inmiddels zodanige vormen heeft aangenomen dat je zelfs geen idee meer hebt wat goed is en wat niet? Is het goed dat je een goede baan hebt, eentje waar je ouders trots op zijn? Dat je genoeg verdient om zonder zorgen je hypotheek te kunnen betalen en ook nog eens op vakantie kan? Is het goed dat je ’s avonds doodop thuiskomt en leeft op magnetronvoer – en in het weekend op meer glazen drank dan goed voor je is? Maar de druk moet er toch een keer vanaf, en doordeweeks heb je daar geen tijd voor. Is het goed dat je soms weg wilt rennen? Is het goed dat je dat niet doet en waarschijnlijk ook nooit zal durven? Is dat goed? Gaat het dan goed?

Het is niet gek als je iets in deze situatie herkent, want zelf ken ik inmiddels méér mensen die worstelen met de manier waarop ze leven, dan zij die dat niet doen. Volgens de Amerikaanse hoogleraar psychologie Stephen Joseph komt dat doordat we lang niet zo dicht bij onszelf staan als we zouden moeten. In feite leven we met een masker op, zeggen we ja en amen tegen dingen die we eigenlijk niet willen, verliezen we de richting uit het oog die we daadwerkelijk willen nemen en raken we vervolgens hopeloos verdwaald.

Authenticiteit leidt tot een doelgerichter en zinvoller leven

Joseph is auteur van het onlangs verschenen boek Authenticiteit: jezelf zijn en waarom dat ertoe doet. Oké, als je bij het horen van die titel een vlaag van misselijkheid door je lichaam voelt gaan, ben je niet de enige. Alsof modewoorden de wereld gaan redden. Maar na het lezen van het boek moet ik zeggen dat hij een punt heeft. Allereerst komt de psycholoog met harde feiten aanzetten. Zo blijkt dat authenticiteit, vergeleken met andere persoonlijkheidskenmerken, altijd bovenaan staat als factor die het eenvoudigst gelukkige mensen van ongelukkige onderscheidt. Authenticiteit leidt namelijk tot een doelgerichter en zinvoller leven, en maakt je dus gelukkiger.

Of wat dacht je van het bekende onderzoek door een palliatieve verpleegkundige, dat liet zien dat mensen die op het punt stonden te overlijden het meest spijt hadden van het feit dat ze niet de moed hadden gehad een leven te leiden waarbij ze trouw waren gebleven aan zichzelf?

Voelde jij je zelf ook niet een beetje zo, toen je dertig werd, of veertig? Of op een ander moment waarop je geconfronteerd werd met de levendige wensen en dromen uit je jeugd, die inmiddels al behoorlijk waren verbleekt? We kijken terug en vragen onszelf af hoe het toch zo is gelopen, om uit onze dagdroom te worden geholpen door een collega die op onze schouder tikt en vraagt waar de cijfers van het afgelopen kwartaal blijven.

Het is niet alsof je levenspad met lichtgevende tegels voor je uitgestippeld ligt
Maar ja, wat moet je anders? Het is niet alsof je levenspad met lichtgevende tegels voor je uitgestippeld ligt. In zijn boek haalt Joseph allerlei casestudies aan, waaruit blijkt dat het ook helemaal niet daaraan ligt. Het zijn alle kleine dingen, alle minieme beslissingen bij elkaar, die zorgen dat je de juiste richting op gaat. Eigenlijk gaat het maar om drie dingen die authentieke mensen altijd doen: ze kennen zichzelf goed, ze zijn de baas over zichzelf en ze zijn bereid zichzelf te zijn – ook als ze daarvoor soms tegen de stroom in moeten zwemmen. Waar het alleen vaak misgaat, is onze behoefte erbij te willen horen en indruk te maken op anderen.

Herinner je je nog die belachelijk inspirerende toespraak van Steve Jobs aan afgestudeerden van Stanford University? Beter valt het belang van authenticiteit niet te verwoorden:

‘Je tijd is beperkt, dus verspil hem niet aan het leiden van het leven van iemand anders. Zorg dat je niet gevangen komt te zitten in dogma’s, want dat is leven met de resultaten van wat andere mensen denken. Laat de herrie van de meningen van anderen niet jouw eigen innerlijke stem overstemmen. En, het belangrijkste, heb de moed om je hart en intuïtie te volgen. Zij weten op de een of andere manier al wat je echt wil worden. De rest is van ondergeschikt belang.’

En het mooie is, je hebt alles van jezelf al in je.

Authenticiteit
Het woord ‘authentiek’ komt van het Griekse woord authentikos, wat ‘handelen op eigen gezag’ betekent. 5 manieren om situaties op je werk authentiek aan te pakken:

Probeer je in te leven in anderen. Hoe voelt het om in hun schoenen te staan?
Bedenk wat je kunt doen om de behoeften van anderen te steunen.
Laat anderen weten wat ze kunnen doen om jouw behoeften te steunen.
Wees assertief, maar niet agressief als je met anderen omgaat.
Maak duidelijk waar je grenzen liggen; weet welke problemen jouw verantwoordelijkheid zijn.

(Beeld: Frank Groeliken)

Deze column stond in de editie van weekblad Intermediair van 16 maart 2017. Het origineel vind je hier.